Czy dermatoskop wykryje czerniaka?
Dermatoskop może być niezwykle pomocny w wykrywaniu czerniaka, jednak sam w sobie nie daje 100% pewności rozpoznania i nie zapewnia całkowitej skuteczności.
Dermatoskop to urządzenie ręczne używane przede wszystkim przez dermatologów, onkologów oraz lekarzy innych specjalności. Pozwala ocenić zmianę skórną w dużym powiększeniu i oświetleniu pod względem struktur niewidocznych dla gołego oka. Jest przydatny w ocenie podstawowych wskaźników ryzyka czerniaka:
- A – asymetrii (asymmetry)
- B – granicy zmiany (border)
- C – koloru (colour)
- D – wielkości (dimension)
- E – zmian w czasie (evolution).
Dermatoskop pozwala na rozróżnienie zmian potencjalnie nowotworowych (w tym czerniaka lub raka podstawnokomórkowego), jak również zmian łagodnych, np. brodawek łojotokowych.
W efektywnym używaniu dermatoskopu znaczenie ma przede wszystkim doświadczenie lekarza. Sam przyrząd może ujawnić struktury zmiany skórnej niewidoczne dla oka, co jest szczególnie ważne przy wczesnej detekcji zmian nieprawidłowych. Niestety, nie każda zmiana czerniakowa wygląda dokładnie tak, jak ją opisano w podręcznikach, ponadto zmiany niepokojące mogą wyglądać różnie w różnych obszarach ciała, np. na plecach i podeszwach stóp. Może się również zdarzyć, że zmiana oceniona jako łagodna może w przeciągu roku zmienić swój wygląd, czego pacjent nie zauważy.
Ocena dermatoskopowa jest oceną pośrednią, tzn. zdecydowanie zwiększa prawdopodobieństwo wykrycia zmian niepokojących, ale tylko badanie histopatologiczne może rozstrzygnąć definitywnie, czy miało się do czynienia z czerniakiem, innym nowotworem skóry czy zmianą łagodną. W przypadku zmian trudnych do oceny nawet poprzez dermatoskop, lekarz może zalecić pacjentowi wykonanie badania wideodermatoskopem lub prewencyjne ich wycięcie z badaniem histopatologicznym.
Przy podejmowaniu decyzji dotyczącej metody usuwania zmiany skórnej należy wziąć pod uwagę, że wycięcie chirurgiczne daje możliwość poddania jej badaniu histopatologicznemu. Podczas usuwania jej laserem może dojść do zniszczenia tkanki, przez co badanie będzie niemożliwe. Zabieg chirurgiczny takie ryzyko minimalizuje. Można również przed zastosowaniem laseru po prostu pobrać próbkę do badania, a dopiero potem zmianę wypalać. Zalecenia dotyczące metody usunięcia zmiany wydaje lekarz prowadzący diagnostykę.
Ten tekst został napisany w celu informacyjnym i nie zastępuje konsultacji z lekarzem.
Piszę o zdrowiu, dietetyce i kosmetologii, opierając się na aktualnej wiedzy medycznej i badaniach naukowych. Nieustannie się dokształcam, by dzielić się z czytelnikami rzetelnymi i aktualnymi informacjami ze świata zdrowia i urody. Sądzę, że świadoma edukacja to klucz do lepszego samopoczucia i mądrych wyborów na co dzień.
